Destan, milletlerin yaşamlarında oldukça önemli etkileri bulunan, doğal olayların anlatıldığı, toplumsal ve tarihi bilgilerin yer aldığı, hayal ürünü ile desteklenerek yazılmış olan eserlere denir. Konusu oldukça çekici olan Türeyiş Destanı, özellikle Türker tarafından araştırılıyor olsa da yabancı insanlar tarafından da sıklıkla araştırılan bir destandır.
Türeyiş Destanı Nedir, Kime Aittir?
Destanların hangi millete ait olduğunu bilmeden araştırıp okuyan kişiler destandan çok bir şey anlamayabilirler. Bu nedenle destanın kimlere ait olduğunu bilmek destanın anlaşılabilirliği açısından oldukça önemlidir. Türeyiş Destanını okuyan kişilerin etkilenmemesi çok zordur. Çünkü Türeyiş Destanı oldukça etkileyici bir Türk Destanıdır.
Türeyiş Destanı Konusu
Türk destanlarının hemen hepsi kişilerde hayranlık uyandıracak eserlerdir. Destanlardan bir tanesi de Türeyiş Destanıdır. Uygur Devleti'ne ait olan bu destan Göktürk Devleti'nin yıkılmasından sonra Türklerin tekrar nasıl ayağa kalktığını anlatır. Hükümdarın kızı Bozkurt ile evlenerek soyunu devam ettirir. Fakat bu Bozkurt tanrıdır. Tanrı, Bozkurt suretine bürünerek Hun Hakan'ın kızı ile evlenmiş ve bu sayede Bozkurt ruhu taşımakta olan çocuklar dünyaya gelmiştir. Aynı zamanda dünyaya gelen Bozkurt çocukları Bozkurt sesine sahiptir. Yine bu çocuklar da Bozkurt ruhunu içlerinde barındırarak çoğalmışlardır.
Türeyiş Destanı Özeti
Büyük Hun Hakanlarından bir tanesinin 2 kızı varmış. Bu kızların ikisi de çok güzelmiş. O kadar güzellermiş ki Hunlar, iki kızın da sadece ilhanlar ile evlenebileceğine inanıyorlar ki ve aynı zamanda bu kızların insanlar için yaratılmadığına inanıyorlarmış. Hakan da bu şekilde düşündüğünden dolayı 2 kızı da insanlardan uzak tutabilmek için çareler arıyormuş. Ülkenin en kuzeyinde, insanların uğramadığı hatta hiç ayak basmadıkları bir yerde, oldukça yüksek bir kule yaptırmıştır.
İki güzel kızını da bu kuleye kapattırmıştır. Sonrasında da kendi içerisinde inandığı tanrısına yalvarmaya başlamıştır. Tanrısına o kadar çok yakarmış ve yalvarmış ki, en sonunda bir gün, tanrısı bozkurt suretine girerek gelmiştir. Sonra bu bozkurt, kızlarıyla evlenmiştir. Evlilikte oldukça çok çocuk dünyaya gelmiştir. Bu çocuklara ise Dokuz Oğuz - On Uygur denmiştir. Bu çocukların tamamının sesi bozkurt sesine benzemiştir. Yine bu çocuklar bozkurt ruhunu içlerinde yaşayarak soylarını devam ettirmişlerdir.
