Amerika Birleşik Devletleri üzerinden çıkan Wilson İlkeleri, yeni dünya düzeni hakkında önemli bilgiler verir. Bu bilgiler 1. Dünya Savaşı döneminde ortaya çıkmış ve düzenlemesi gerçekleştirilmiştir. Belli başlı maddelerden ya da noktalardan oluşur.
Wilson İlkeleri Nedir?
Wilson İlkeleri aynı zamanda Wilson prensipleri olarak bilinir. 14 maddeden oluşur ya da 14 nokta olarak dile getirilir. 8 Ocak 1918 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri başkanı Woodrow Wilson’ın, ABD Kongresinde yaptığı bir konuşmada bahsetmiş olduğu ilkelerdir.
I. Dünya Savaşı'nın ardından kurulması gereken yeni dünya düzenine ilişkin görüşleri ifade eder. Özellikle ileride yaşanabilecek başka bir Dünya Savaşı'nın önüne geçmek ve adil olan sınırları düzenlemek amaçlı önemli bir potansiyel teşkil etmektedir. Tabii o dönem savaş içerisinde olan hiçbir devlet bu önerileri kabul etmedi. Ancak savaş sonrası Wilson İlkeleri Barış Konferansı'nda ön plana çıkarak, sömürgeci devletleri önemli oranda etkilemiştir.
Kısaca Wilson İlkelerinin Maddeleri
Wilson İlkeleri toplamda 14 maddeden oluşmaktadır. Özellikle 1. Dünya Savaşı sonrası başka bir savaş olmaması ve düzen sağlanması için önemli bir yere sahiptir.
- Barış Antlaşmasından sonra başka hiçbir uluslararası anlaşmaya gidilmemelidir.
- Uluslarda denizlerde savaş ve barış dışında serbestlik olmalıdır.
- Barış onaylayan ülkeler arasında ekonomik engeller kaldırılmalıdır.
- Her ülkenin kendi iç güvenliğini sağlayacak yeterli güvence verilmelidir.
Bu şekilde daha birçok farklı madde ile beraber toplamda 14 noktadan oluşur. Dünya düzenini sağlamak ve başka bir savaş olmasını engellemek, eşitliği yakalamak için öne sürülmüş maddelerdir. Elbette içlerinde yararlı ya da yararsız maddeler de bulunur.
